HISTORIA KIELECKICH ULIC Podcast By Radio Kielce cover art

HISTORIA KIELECKICH ULIC

HISTORIA KIELECKICH ULIC

By: Radio Kielce
Listen for free

Które ulice w Kielcach są najstarsze? Skąd wzięły się ich nazwy? Co przed laty się przy nich znajdowało, a czego obecnie już nie zobaczymy? Kiedy ulice zostały zabrukowane, a kiedy pojawił się na nich asfalt? W którym roku na ulicach Kielc zamontowano pierwsze latarnie? Odpowiedzi nie tylko na te pytania znajdą Państwo w filmowym cyklu „Historia kieleckich ulic”. O tym, jak zmieniały się kieleckie ulice specjalnie dla Radia Kielce opowiada Krzysztof Myśliński - Świętokrzyski Wojewódzki Konserwator Zabytków, historyk sztuki i muzealnik. Na filmową opowieść będącą podróżą w czasie, wzbogaconą archiwalnymi i aktualnymi fotografiami, zapraszamy w piątki po godz. 14 na https://radiokielce.pl/historia-kieleckich-ulic/ oraz na profil Radia Kielce na portalu YouTube: https://www.youtube.com/playlist?list=PLBnKgQ7-yqU4coviOtCk24YYikQ_aAdidRadio Kielce Social Sciences Travel Writing & Commentary World
Episodes
  • Historia kieleckich ulic. Dzielnica przydworcowa

    Historia kieleckich ulic. Dzielnica przydworcowa
    Apr 10 2026
    Obszar pomiędzy ulicami Paderewskiego, Żytnią, Żelazną i Sienkiewicza to jedno z najciekawszych miejsc w Kielcach. Zabudowa w tej części stolicy regionu zaczęła się pojawiać dopiero na przełomie XIX i XX wieku. W dużej mierze było to spowodowane doprowadzeniem do Kielc kolei i budową dworca. Wówczas tereny położone na zachód od Silnicy, w stronę dworca kolejowego, zaczęły zyskiwać na atrakcyjności. - Na liczącym kilkanaście hektarów obszarze, na którym dzisiaj znajdują się ulice Wspólna, Złota i Równa, były wówczas tereny rolnicze. Można się o tym przekonać patrząc na zdjęcie z początku XX wieku, na którym widać ulicę Sienkiewicza w okolicach obecnego skrzyżowania z ulicą Paderewskiego. Gdyby nie dworzec kolejowy w pespektywie to widząc fotografię trudno byłoby się zorientować co to za miasto. Po lewej stronie są pola, gospodarstwa ogrodnicze. A po prawej stronie widać kamienicę – mówi Krzysztof Myśliński, Świętokrzyski Wojewódzki Konserwator Zabytków. Przed I wojną światową domy powstały jedynie na odcinku pomiędzy Silnicą a obecną ulicą Paderewskiego. Stało się tak za sprawą wybudowania w 1895 roku kamiennego mostu nad Silnicą. - Tak zwana dzielnica przydworcowa to natomiast wynik pomysłu na rozparcelowanie i stworzenie nowoczesnej przestrzeni miasta. Wytyczono wówczas ulice Wspólną, Złotą, Równą i Żytnią. Na znajdujących się przy nich działkach do okresu międzywojennego powstało jednak niewiele budynków. Przy ulicy Równej wzniesiono modernistyczne kamienice z niewielkimi podwórkami. Najciekawsza zabudowa powstała jednak wzdłuż ulicy Żytniej. Ale nie przy tej ulicy Żytniej, jaką kojarzymy dzisiaj tylko przy tej starej, wąskiej uliczce wzdłuż kamienic - dodaje Krzysztof Myśliński. Kwartał pomiędzy ulicami Sienkiewicza, Paderewskiego, Żelazną i Żytnią to bardzo rozległa i ciekawa część Kielc. Niemal wszystkie domy, zwłaszcza przy ulicach Żytniej i Złotej, miały na zapleczu niewielkie ogrody. Gdy jednak samochody stały się powszechniejsze wówczas część tych zielonych przestrzeni została zamieniona na miejsca postojowe czy też na garaże. - Warto zwrócić uwagę na wybudowaną jeszcze przed I wojną światową willę znajdującą się pomiędzy ulicami Wspólną, Złotą i Żelazną. Należała ona do przemysłowca Henryka Brunera, współzałożyciela Kieleckich Zakładów Przemysłowo-Drzewnych „Henryków” oraz huty „Ludwików”. Willa była otoczona ogrodem, ale dziś teren wokół niej znacząco się zmienił. Można do niej dotrzeć przez bramę od strony ulicy Żelaznej, znajduje się w niej przychodnia – mówi Krzysztof Myśliński. Świętokrzyski Wojewódzki Konserwator Zabytków wskazuje również na inny ciekawy budynek. - Znajduje się on na rogu ulic Paderewskiego i Wspólnej. Wybudowany został po II wojnie światowej, mniej więcej w latach 50. Obecnie jest w nim bank. To sporych rozmiarów gmach. Nie prezentuje się atrakcyjnie, ale jest interesujący z racji tego, w jaki sposób powstał. Patrząc na budynek można bowiem dostrzec, że jest jakby złożony z klocków. I w pewnym sensie faktycznie tak jest, ponieważ to pierwszy w Kielcach budynek, który ze względu na technologię powstania można uznać za prefabrykowany. Co więcej, elementy z których powstał wykonano na jego zapleczu w takiej „plenerowej betoniarni” – mówi Krzysztof Myśliński. - Cały ten kwartał oglądany z góry, z lotu ptaka, prezentuje się zupełnie inaczej niż z perspektywy ulic. Wcale nie ma jednolitej zabudowy, między budynkami widać przestrzeń. To doskonały przykład z jakim rozmachem Kielce rozbudowywały się w okresie międzywojennym. A najbardziej spektakularnym tego przykładem są ogromne kamienice, jakie stanęły po południowej stronie ulicy Sienkiewicza na odcinku miedzy ulicami Paderewskiego i Żelazną. Były to naprawdę luksusowe budynki. W jednym z nich znajdowała się siedziba prywatnej wówczas kieleckiej elektrowni. Na paterze były biura, a na piętrach apartamenty dyrekcji – kończy opowieść Krzysztof Myśliński.
    Show more Show less
    8 mins
  • Historia kieleckich ulic. Seminaryjska

    Historia kieleckich ulic. Seminaryjska
    Apr 3 2026
    Księcia Józefa Poniatowskiego, Gwardii Ludowej, a obecnie Seminaryjska. Ulica, będąca jedną z ważniejszych historycznie arterii w centrum Kielc, kilka razy zmieniała nazwy. Na przestrzeni lat znacząco zmienił się również jej przebieg i wygląd.
    Show more Show less
    7 mins
  • Historia kieleckich ulic. Nowy Świat, Targowa i Pocieszka

    Historia kieleckich ulic. Nowy Świat, Targowa i Pocieszka
    Mar 27 2026
    Ulice Nowy Świat, Targowa i Pocieszka to obszar Kielc zwany przed laty Starowarszawskie Przedmieście. Początkowo ta część miasta była mało zurbanizowana, ale z czasem została gęsto zabudowana i była mocno przeludniona. Na północ od Alei IX Wieków Kielc, na wschód od ulicy Warszawskiej aż do doliny rzeki Silnica oraz do ulicy Pocieszka przez wiele lat dominowała wiejska zabudowa. Aż do przełomu XIX i XX wieku były to przedmieścia Kielc, które kończyły się w rejonie ulicy Pocieszka, gdzie była tzw. warszawska rogatka. Pod koniec XIX wieku między ulicami Pocieszka, Nowy Świat i Targową wytyczony został miejski plac handlowy, ponieważ zabroniony został handel zwierzętami na kieleckim Rynku. W czasie drugiej wojny światowej, w 1941 roku, niemieccy okupanci utworzyli w tej części Kielc getto, które obejmowało między innymi tereny przy ulicach Silnicznej, Koziej, Orlej, Nowy Świat, Dąbrowskiej, Szydłowskiej, Targowej, Pocieszka i Nowowiejskiej. Po wojnie, na początku lat 50. minionego wieku, ta część miasta zaczęła się powoli zmieniać. Zaczęto wyburzać stare, drewniane domy. Plan rozwoju tej części miasta wdrażano w życie przez kilka dekad. Z placu między ulicami Targową i Nowy Świat przestały odjeżdżać autobusy PKS, zlikwidowano też plac targowy. Następnie wybudowano nową arterię miejską, Aleję Dziewięciu Wieków Kielc, przy której wzniesiono budynek Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej (obecny urząd wojewódzki). - Zmiany w tej części Kielc miały również wpływ na układ komunikacyjny. Ulica Targowa, która była przedłużeniem ulicy Koziej, dziś kończy się przed Aleją Dziewięciu Wieków Kielc - mówi Krzysztof Myśliński, Świętokrzyski Wojewódzki Konserwator Zabytków. W latach 60. minionego wieku między ulicami Targową i Nowy Świat, a także nieopodal doliny Silnicy, wybudowano bloki mieszkalne, a u schyłku PRL wieżowiec przy ulicy Targowej. Z czasem z krajobrazu tzw. Starowarszawskiego Przedmieścia zaczęły znikać ostatnie drewniane domy, które przy ulicach Targowej i Nowy Świat zachowały się do końca XX wieku.
    Show more Show less
    9 mins
No reviews yet